|
Akciğeri kanseri sıklığı, son yıllarda giderek
artmaktadır. Daha önceleri sıklıkla 60 yaşın üzerindeki erkeklerde
görülmesine rağmen, günümüzde kadınlar arasında da sıklığı artmıştır.
Erkeklerde görülme yaşı da 60 yaşın altına inmeye başlamıştır.
Yapılan çalışmalar, akciğer kanseri ile aşağıda bahsedilecek çeşitli
olayların ilgili olduğunu göstermiştir;
Sigara: Sigara içimi ile akciğer kanseri arasında direkt bir ilişki
mevcuttur. Kişinin sigara içmesi yanısıra, başkalarının içtikleri
sigaranın dumanına maruz kalması da bu açıdan önemlidir.
Çeşitli kanser yapıcı maddeler: Berilyum, Radon ve Asbestoz gibi
maddeler akciğer kanseri riskini arttırırlar.
Geçirilmiş tüberküloz (verem) nedbe dokusu üzerinde akciğer kanserleri
gelişebilir.
Ailede akciğer kanseri olması akciğer kanserine yakalanma riskini
arttırmaktadır.
Belirtileri
Öksürük, balgam, kanlı balgam, göğüs ağrısı, akciğer iltihabı, göğüs
kafesi içine sıvı birikmesi, ses kısıklığı, tümörün damar basısı
nedeniyle göğüs üst bölümünde boyunda ve başta ortaya çıkan ödem
(şişlik)
İştahsızlık, zayıflama
Kemiğe yayılım sonrası kemik ağrıları, kanda kalsiyum artışı ve buna
bağlı belirtiler
Karaciğere yayılım sonrası, karaciğer büyüklüğü, ağrı ve ateş,
Beyne yayılım sonrası, bazı nörolojik belirtiler ve nöbetler,
Bazı hormonların tümör tarafından anormal salgılanması nedeniyle çeşitli
hormonal bozukluklar
Tanı
Göğüs röntgeni (akciğer grafisi), bilgisayarlı tomografi
Balgam sitolojisi (hücre incelenmesi)
Bronkoskopi (hava yollarına özel aletle bakılması)
Biopsi (incelenmek üzere parça alınması)
Diğer organ metastazlarına (organ yayılması) yönelik ileri tetkikler
sonrası akciğer kanseri tanısı konur.
Tedavi
Tümörün büyüklüğüne, yayılımına ve patolojik tipine bağlı olarak
tedavide:
Cerrahi
Kemoterapi (ilaç tedavisi)
Radyoterapi (ışın tedavisi) önemli yerler tutmaktadır.
Akciğerlerde başlayan kanserler 2 tipe ayrılırlar. Mikroskop altında
hücrelerin görüntüsüne göre küçük olmayan hücreli akciğer kanseri ve
küçük hücreli akciğer kanseri. Her tip akciğer kanseri farklı şekilde
büyür, gelişir ve tedavi edilir.
Küçük Hücreli Akciğer Kanseri
Tüm akciğer kanserlerinin %20 kadarı küçük hücreli akciğer kanseridir.
Diğer akciğer kanseri tipleri içinde en hızlı artış gösteren tip budur.
Bu tip akciğer kanseri sigara içimi ile ilişkisi en belirgin akciğer
kanseridir. Sigara içen kadınların erkeklere göre bu tipe yakalanma
olasılığı daha fazladır.
Hastalığın Evreleri
Sınırlı Hastalık
Kanser sadece bir akciğerde ve/veya yakınındaki lenf bezlerindedir (lenf
bezleri küçük, fasulye benzeri oluşumlardır ve tüm vücutta
bulunmaktadır. Vücutta mikroplarla savaşan hücreleri yapar ve
depolarlar).
Yaygın Hastalık
Kanser başladığı akciğerden göğüs boşluğundaki veya vücudun diğer
bölgelerindeki başka dokulara yayılmıştır.
Nüks Evresi
Nüks hastalık demek tedavi edildikten sonra kanserin yeniden ortaya
çıkması (nüks etmesi) demektir. Akciğerlerde veya vücudun başka bir
yerinde ortaya çıkabilir.
Küçük Hücreli Dişi Akciğer Kanseri
Küçük hücreli akciğer kanserlerinden daha yaygındır ve genel olarak daha
yavaş gelişir ve yayılırlar. Bu kanserin 3 ana tipi vardır:Bu tipler
arasında tedavi ve yaşam süresi açısından fark yoktur. ABD'de tanı
koyulan tüm akciğer kanserlerinin yaklaşık %80'i küçük hücreli dışı
akciğer kanseridir. Bu kanser türü şunları içermektedir:
Skuamöz Hücreli Karsinom
Genellikle yerleşimi akciğerin iç (santral) kısımlarıdır.
Sıklıkla bronş tıkanıklığına yol açar.
Yavaş büyüme eğilimindedir.
Adenokarsinom
ABD'de tanı koyulan tüm akciğer kanserlerinin yaklaşık %40'ından
sorumludur.
Genellikle yerleşimi akciğerin dış (periferik) kısımlarındadır.
Sıklıkla lenf nodlarına ve uzak organlara yayılır.
Sigara içmeyen kişilerde en yaygın olan küçük hücreli dışı akciğer
kanseridir.
Büyük Hücreli Akciğer Kanseri
ABD'de tanı koyulan tüm akciğer kanserlerinin yaklaşık %15'inden
sorumludur.
Genellikle büyük bir lezyon olarak görünür.
Yerleşimi akciğerin dışı (periferik) kısımlarındadır.
Lenf nodlarına ve uzak organlara yayılma eğilimindedir.
|
