| |
SEBEPLER VE BELİRTİLER
Bütün başağrıları şu gruplara ayrılabilir:
Kas kasılması
Migren
Baş, göz, kulak, diş v.b hastalıkları
Kas kasılması başağrısı en sık görülen tiptir.
Boyundaki ve kafa tabanındaki kasların kasılması sonucu
ağrı ortaya çıkar Ağrı genellikle kas kasılmasının olduğu
yerde hissedilmez. Bunun yerine alın, şakak yada göz
çukurlarına yansıtılır ve buralarda hissedilir. Bu da
ağrının sebebi konusunda hastayı yanıltır, çünkü ağrı
başta yada hatta gözlerde lokalize olur. Bununla birlikte
olay boyun kaslarından kaynaklanmaktadır. Kas kasılmasına
bağlı başağrısı, günlük yaşantı sırasında iş yada evdeki
stres sırasında ortaya çıkan geçici tansiyon yükselmesi
sonucunda olabilir. Kötü pozisyonda çalışma yada uyuma,
çok uzun süre yakın çalışma sonunda da başağrısı olabilir.
Bu vakalarda başağrısı genellikle geçicidir ve basit ağrı
kesicilerle kaybolur. Göz rahatsızlığına bağlı başağrısı
da kas kasılmasına bağlı başağrısına benzer ama belirgin
olarak gözlerin fazla kullanılmasıyla her çeşit başağrısı
artar ama göze bağlı başağrısı ancak gözler aşırı
kullanıldığında ortaya çıkar. Bazı kas kasılmasına bağlı
başağrıları uzun süre ve emosyonel depresyonla
bağlantılıdır. Öte yandan boyundaki artrit, yüksek
tansiyon ya da sıkıntı da (anksiyete ) buna sebep
olabilir.
Migren de başağrısının en
yaygın sebeplerindendir. Bu tipteki başağrısının sebebi
baştaki damar duvarlarının gerilmesidir. Bazı insanlarda
buna karşı bir eğilim vardır. Migren genellikle ailevidir
ve on kişiden birini etkiler. Küçük çocuklarda bile migren
olabilir. Hastaların migreni anlaması zordur çünkü değişik
kişilerde değişik belirti verebilir. Bazılarında kısa
aralıklarla şiddetli başağrıları olur. Bazılarında ise
hareketli kesik çizgiler görüldükten sonra ortaya çıkar.
Kimileri başağrısı olmadan bunları görür , bazılarında ise
başka belirti olmadan şiddetli başağrısı vardır. Migrenin
bazı karakteristik özellikleri vardır. Ağrı genellikle
devamlı değildir, sıklıkla başın bir tarafında daha
şiddetlidir, genellikle bulantı ve kusmayla birliktedir,
ve ciddi bir komplikasyonu yoktur. Migren streste ani
artma ya da azalmayla ortaya çıkabilir. Örneğin, saygısız
birini misafir eden kişide yada çok fazla çalışırken
tatile başlayanlarda ortaya çıkabilir.
Hastalıklar başağrısının en seyrek sebebidir. Göze bağlı
başağrıları genellikle gözde ya da hastalığın olduğu
tarafta kaşta hissedilir. Bu başağrıları genelikle bulanık
görme, ışık etrafında halkalar görme ve ışığa duyarlık
gibi diğer semptomlarla birliktedir.
Kulak, diş, çene eklemi ya da fasiyel sinire bağlı
başağrıları genellikle olağan başağrılarından farklıdır ve
bu fark sebebi bulmaya yardım eder. Başağrısının sebebi
yüksek kan basıncı da olabilir. Bu nedenle, uzun süren
yada tekraralayan başağrısını değerlendirmede kan basıncı
ölçümü yararlı olabilir.
Beyin tümörü yada
hastalıklarının sebep olduğu başağrısı seyrek görülür ve
ağrının belli bazı özellikleri vardır . Örneğin, çok ani
olarak ortaya çıkabildiği gibi birkaç hafta yada ay içinde
giderek şiddeti artabilir. Başağrısının şiddeti vücudun
pozisyonuna bağlı olarak değişebilir, bazen baş aşağı
eğildiği zaman olağanüstü şiddetli hale gelir. Sıklıkla
uyuşukluk, baş dönmesi ve halsizlikle birliktedir. Bu tip
başağrılarının hemen hemen hepsi zamanla daha kötüleşir.
Başağrısı sık rastlanan bir rahatsızlıktır. Uzun süreli
yada tekrarlayan başağrısında tam bir tıbbi muayene
tavsiye edilir. Aile doktoru başağrısının sebebini bulmaya
yardımcı olabilir. Başağrısı sıklıkla gözlerde bozukluk
olduğunu düşündüren belirtiler verdiği için, birçok kişi
gözlerini muayene ettirir. Göz doktorunuz göz yada başka
hastalıklarınızı yada başağrısının diğer sebeplerini
teşhis edebilir.
Göz doktoru tam bir göz bakımını sağlamak üzere eğitilmiş
ve bu konuda uzmanlaşmış bir doktordur. Tam bir göz bakımı
, göz muayenesi , gözlük reçetesi yazma , göz bozukluk ve
hastalıklarının teşhisi ve bunların uygun tıbbi yada
cerrahi yöntemlerle tedavisini içine alır. Sadece göz
doktoru tam bir göz bakımı yapabilir. Göz doktorunuz
gözünüzü muayene ederken vücudunuzun başka sistemlerindeki
hastalıkları da ortaya çıkarabilir.
Gözler genellikle başağrısına sebep olmazlar ve yeni
gözlükler genellikle şikayetleri gidermede yararlı
değildir. Eğer göz hastalığınız varsa göz doktorunuz bunu
teşhis eder ve tedavisini düzenler. Eğer başağrısının
başka bir sebebi varsa daha ileri tetkikler yapılmasını ve
başka bir uzmana gitmenizi tavsiye eder. Ne olursa olsun
başağrısı olan bir hastanın değerlendirilmesinde göz
doktoru tarafından yapılacak tam bir göz muayenesinin çok
önemi yoktur.
TEDAVİ
Başağrısı tedavisi sebebine bağlıdır.Eğer önemli bir
hastalık bulunmuşsa bunun tıbbi yada cerrahi olarak
tedavisi gereklidir. Eğer sebep depresyon yada anksiyete
ise hastanın aile doktoruna yada psikiatriste başvurulur.
Eğer sebep migren yada yüksek tansiyon ise teşhisin
kanıtlanması ve bu konunun uzmanının tedavisi en iyi
çözümdür.
Başağrısı çok sık görüldüğü için ağrının herhangi bir
hastalık belirtisi olup olmadığı konusunda doktorunuza
yardım edebilirsiniz. Eğer değilse , vereceğiniz bilgi
doktorun sizin için uygun tedaviyi düzenlemesine yardımcı
olabilir.
Başağrısı seyrek olarak göz hastalığına yada gözlük
ihtiyacına bağlı olmasına rağmen göz doktorunuz bunun
sebebini bulmaya yardım edebilir. Göz doktorunun tıbbi
eğitimi doğru teşhisi bulmayı sağlar. Eğer başağrısının
sebebi gözlük ihtiyacı ise göz doktoru bunun için reçete
yazar.
Prof.Dr.Ahmet Gücükoğlu
IÜ İstanbul Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları AD.
|
|